Bovenkant van de pagina
Ga direct naar de navigatie
Ga direct naar de content

Verhaal: Elly van Mourik 8 7

Jantje van Alles: van petroleum tot suikergoed!

Duimdrop, petroleum, stofdoeken, verf en keukentrapjes, een klein deel uit het assortiment van Jantje van Alles.
De buitenkant van de winkel, met zijn uitstalling van alle mogelijke spullen, was vanaf de Wittenburgergracht
goed te zien.

De hele winkel was +/- 50 vierkante meter en dat nog in tweeën gesplitst omdat glasplaten en ander gevaarlijk spul niet in de winkel kon.
Sterke drank verkocht hij niet! Dat verkocht Kaan op de hoek en hij, ”Jantje van alles” op nummer 3, de rest. Op twee hoog woonde mijn ouders met vier kinderen waarvan ik de oudste was en onze overbuur was de Oosterkerk.

Ome Karel was de eigenaar van de winkel sinds hij die in 1952 had overgenomen van mijnheer Smit. Mijnheer Smit stond s’ morgens om zeven uur met de cirkelzaag al boomstammen in blokjes te veranderen en voor de rest van de dag zat hij voor in de winkel met een bijltje op een stuk boomstam latjes te hakken om alle kachels in de buurt aan te kunnen maken.. Hij deed ze in een grauw papieren zakjes en stapelde hele bergen op langs de wand. Voor vijftien cent kon je zo’n zakje kopen. Ik heb heel wat zakjes helpen vullen. Ik heb er nooit iets voor gekregen. Mijn Moeder moest gewoon haar zakje hout betalen. Petroleum verkocht hij ook. Een vat met een pomp en als je met je kannetje kwam vulde hij het voor je. We waren eigenlijk blij dat die aardige Mijnheer Honing de zaak en later ook de eerste etage overnam .

Ome Karel, een man met altijd een praatje een complimentje en een knipoog, is altijd petroleum blijven verkopen en de zakjes hout heeft hij ook nog heel lang verkocht. Hij was geliefd bij al zijn klanten en kon vooral goed omgaan met de vrouwen die dan ook graag hun sigaretten en waspoeders bij hem kochten. Als je bijvoorbeeld een juspan nodig had kon hij die wel leveren. 'Om twee uur heb ik hem', zei hij dan en stuurde zijn vrouw of een kind dat niets te doen had op een fiets naar de groothandel Reesink op de Prins Hendrikkade. Met een bon kon je de bestelling dan ophalen om de hoek in de Uilenburgerstraat. Bij terugkomst kregen de kinderen een dotje en tegen oudere zei hij: 'Ik maak het wel met je'. Korting of zo.

Ome Karel had ook een zoon: Rob. Rob was een behoorlijk verwende jongen die op heel jonge leeftijd al een foto en een filmcamera bezat, waar hij veelvuldig gebruik van maakte. Het zolderkamertje, dat speciaal voor Rob was ingericht, had een racebaan waar niemand bij in de buurt mocht komen, behalve mijn jongere broer, die ongeveer van dezelfde leeftijd was. Rob bouwde hele forten van lucifertjes, met kop, die hij dan later in de fik stak om het te kunnen filmen. De lucifers verkocht zijn vader dus daaraan geen gebrek.

Ome Karel verkocht op een gegeven moment pvc electrabuizen omdat hoelahoep een rage was. Hij maakte ze ook zelf. Grote en kleine. Houtje erin spijkertje erdoor en klaar hoelahoep. Zelfs mijn moeder hoelahoepte voor de deur met mijn zusje. Reclame voor ome Karel. Rob, toen een jaar of zestien, filmde het.

Als ik van mijn werk kwam ging ik eerst naar ome Karel, altijd gezellig.
Gelukkig had ik geen aanleg voor dikte want de Marsrepen die ik daar at waren niet te tellen.

Toen ik in 1960 met mijn vriend dertienhonderd gulden in de voetbalpool won hebben we een Etna gasfornuis en een Dru pannenset besteld bij ome Karel voor als we getrouwd waren, over een jaar. Wat een vertrouwen!

Net als bij Mijnheer Smit hielp ik later ook ome Karel, maar dan met dotjes maken maar dat gebeurde s'avonds bij zijn vrouw aan tafel. Een cellofaantje, een theelepeltje zwart op wit en dichtdraaien.
Het cellofaan was zo dun dat als je het dotje in je mond deed er even later de smaak van zwart op wit doorheen kwam en het cellofaan heel dun en rekbaar werd: een uitvinding van ome Karel. Een succes bij alle kinderen, want kinderen waren er voldoende met een school meteen naast de winkel. Ik denk dat hij aan zijn snoepvitrines met enorme imponerende schuiframen voor kinderen, nog het meest heeft verdiend.
Al die kinderen stonden tussen de middag in de rij voor die vitrines en als de bel van school ging was ome Karel onverbiddelijk. 'En nu wegwezen!', riep hij dan.

Ome Karel Honing was de Jantje van Alles in eigen persoon. Hij had schilders, glaszetters en timmermannen tot zijn beschikking die bij ome Karel zelf de huiskamerramen veranderde van negen kleine raampjes naar een groot raam. Van de schoonheidscommissie moest ome Karel alles in de oude staat terug brengen, of alle ramen groot maken.
Hij zou Jantje van Alles niet geweest zijn als hij er geen winst in had gezien. Hij haalde mijn ouders en de buren boven ons over, om ook grote ramen te nemen. Hij schoot het voor en zij mochten in termijnen betalen. Het pand zag er weer aantrekkelijk uit: JANTJE VAN ALLES waardig.

Reacties (7)

'Elly in de winkel'

Elly, is de schrijfster van deze rubriek, begrijp ik. Maar ben je dat echt zelf? De vrouw lijkt sprekend op mijn tante.

Elsje Blom, ik heb altijd gedacht dat je boven Houtsma naast de Anna Parochie woonde. Of is dat een andere familie Blom? Ik zat op de nonnenschool eerste deur peuter- en kleuterklas (1956) en lagere school tot 1962, tweede deur.

Als ik het heb over zwartewitdotjes kijkt iedereen me gek aan. Nu begrijp ik dat die zelf werden gedraaid.

Trees v.d.Bos
,
11 sept 2016,14:33

Jantje van alles

Jantje van alles was ook een begrip in Amsterdam noord. Hij zat op de hoek van der Pekstraat en de Distelweg. Bij het Mosplein. Mijn moeder kwam daar veel en als klein jongetje ging ik mee want er was veel speelgoed. Veel klappertjes gekocht voor mij klapper pistooltje. Ik kan me goed herinneren de kousjes voor het olie stelletje en mika raampjes voor de kachel en de kachelpoets. Hij verkocht ook snoep. Ik denk dat hij wel duizend artikelen had. Hij had ook inderdaad VAN ALLES.

,
26 feb 2016,14:38

flesje cola

Wij moesten als kind elke dag naar de kerk (Anna parochie). We zaten natuurlijk bij de nonnen op school en moesten daar dan ontbijten met een flesje thee in een krant gewikkeld. Maar soms - grote blijdschap - mochten we voor 18 cent een flesje cola kopen bij Jantje van Alles. Dat was nog eens feest. Kom daar vandaag de dag nog eens om. Ook ging ik elke dag langs mijn oma voor een dubbeltje en dan regelrecht naar Jantje van Alles. Op de gracht hadden we ook nog Rossi????

Lies Drent
,
31 okt 2014,9:15

Re: Jantje van Alles

Bert Koppen:
Als kind gingen wij bij hem langs voor snoep maar we hadden niet altijd het geld om wat te kopen, dus als hij even naar achteren ging dan schoven we de vitrine een stukje opzij en pikte een dropje.
De kerk stond aan de andere kant van de Wittenburgerstraat en dan namen we zogenaamd een aanloop om op die schuine kant van de kerk te springen en dat deden we vanuit zijn winkel, en zo pikte we dan een dropje bij hem. Niet netjes maar ja als kind was het een sport. Elsje Blom

Rien
,
15 jan 2014,13:20

Rode auto

Kan mij herinneren, dat mijn vader naar karel ging, om petroleum te halen.
Ik zie nog op de vitrinekast links, of rechts, een grote rode speelgoedauto staan, en ik kan mij nu nog
heel goed de geur van snoep, en petroleum herinneren.
De tijd waar ik over sprak, was 1964 1966 want ik heb ook nog op de school er naast gezeten, waar zustertjes rond liepen.
Mooie tijd!! komt nooit meer terug!!

Eddie de Vlugt
,
16 dec 2012,13:49

janje van alles

Ik kwam er ook altijd.1945.tot 1950.maar toe zat hij op de hoek van de bootstraat.Wij ik en mijn zusje kregen 10 cent mee naar school.daar kregen wij een zakje koekkruimels voor. Je had ook nog een melk winkkelje .grotenwittenburgersrt 144.schouten.

m.denneman. prins
,
2 sept 2011,12:48

Jantje van Alles

Als kind gingen wij bij hem langs voor snoep maar we hadden niet altijd het geld om wat te kopen, dus als hij even naar achteren ging dan schoven we de vitrine een stukje opzij en pikte een dropje.
De kerk stond aan de andere kant van de Wittenburgerstraat en dan namen we zogenaamd een aanloop om op die schuine kant van de kerk te springen en dat deden we vanuit zijn winkel, en zo pikte we dan een dropje bij hem. Niet netjes maar ja als kind was het een sport. Elsje Blom

,
17 okt 2010,19:47
Reacties (7)